Halkının Kahramanı Bir Kadın: Boudicca

0

Tarihin gizli sayfalarında kalmış, halkının kahramanı bir kadının hikayesi. Boudicca günümüzde şöhretini koruyan bir halk kahramanı, M.S. 60 yılında Roma egemenliğine karşı Briton kabilelerini birleştirerek büyük bir isyan başlatan bir Kelt (İrlandalıların da atası olan pagan bir halk) kraliçesiydi. Halkı için yüzyıllar boyunca vazgeçilmez bir ilham kaynağı olan Boudicca, baskıya ve adaletsizliğe karşı önemli bir figür olarak tarihteki yerini koruyor.
Boudicca’nın çocukluk ve gençlik yılları hakkında çok az şey biliniyor. M.S. 30 yılında dünyaya geldiğine inanılıyor ve Boudicca ismi, Kelt dilinde ‘zafer’ anlamına geliyor. İsmi, Briton dilinde Boudica, Galcede Buddug ve Latincede Boadicea ya da Boadacaea şeklinde dile geliyor.

İSYANA GİDEN YILLAR

Boudicca, 18 yaşındayken Kral Prasutagas’la evlendi. Dönemin Roma İmparatoru Claudius, M.S. 43’te Güney İngiltere’yi fethettiğinde, Kelt kabilelerinin büyük çoğunluğu teslim olmaya ya da göç etmeye zorlandı. Ancak Romalılar, Roma’ya hizmet etmesi kaydıyla Iceni’nin bağımsız kalmasına izin verdiler.

Roma işgali, artan bir şekilde yeni Roma şehirlerine, daha büyük bir askeri varlığa ve Kelt dinini ve kültürünü bastırmaya yönelik girişimlere neden oldu. Uygulanan ağır vergilerin yanı sıra yerel halkı borçlandırmaya yönelik kimi ekonomik oyunlar da söz konusuydu.
M.S. 47 yılında Romalılar Iceni kabilesini silahsızlanmaya zorlayarak, Keltlerin öfkesini üzerlerine çektiler. Romalılar tarafından Kral Prasutagus’a hibe olarak verilen yardımlar, daha sonraki aylarda Romalılar tarafından ‘borç’ olarak yeniden tanımlandı. Prasutagus M.S. 60 yılında ölürken, krallığının yarısını kızlarına, yarısını da borçları karşılığında İmparator Neron’a bırakmıştı. Prasutagus, yaptığı jestin ailesine bir koruma sağlayacağını umut ediyordu. Buna karşın, yerel Roma hükümeti bu kararı Briton bölgesindeki kontrollerini pekiştirmek için bir fırsat olarak gördü. Komutanlar, Roma ordusuna, bölge halkına diz çöktürme emri verdi.

Romalılar büyük bir orduyla geldiler; ancak krallığın yarısına yerleşmek yerine, tamamının kontrolünü ele geçirdiler. Tacitus’a göre, Romalılar eski yöneticileri küçük düşürmek amacıyla Boudicca’yı halkın gözü önünde çıplak bir şekilde döverek, kraliyetin varisi olan iki kızına da tecavüz ettiler. Bunlar yetmezmiş gibi birçok Iceni ailesinin mülklerine el koydular ve kraliyet ailesinin büyük kısmını köle olarak sattılar.

BOUDICCA’NIN SAVAŞLARI

Bu dönemde Vali Suetonius, Kuzey Galler’de askeri bir harekâta çıkmıştı. Boudicca bunu harekete geçmek için bir fırsat olarak gördü. Romalılara karşı ayaklanmayı destekleyen diğer kabilelerin liderleriyle gizlice buluştu. Toplantıların sonucunda, kimi tarihçiler, 100 bine yakın savaşçının bulunduğu bir ordu kurulduğuna inanıyor.

Diğer Kelt kadınları gibi Boudicca da savaş teknikleri ve silah kullanımı konusunda bir savaşçı olarak eğitilmişti. Deneyimden yoksun olmasına karşın, parlak bir askeri zihne sahip gibi görünüyordu. Boudicca’nın amacı yalnızca kendisi ve kızlarının intikamını almak değil, Britanya’daki Roma yönetimini tamamen yok etmekti. Ordusu, üç büyük Roma şehrine saldırmak için bir plan hazırladı. İlk hedefi doğduğu şehir, Camulodunum oldu. Burası, aynı zamanda Roma Briton’unun (Britanya) başkenti ve yönetimlerinin bir sembolüydü. Topladığı muazzam güçle Boudicca ve isyancı ordunun şehri yıkma ve halkını kılıçtan geçirme konusunda hiçbir tereddüdü yoktu.

Suetonius isyanı duydu ve birliklerini hızla Galler’e ilerletti. Britanya’da küçük ama önemli bir finans merkezi olan Londinium’a (Londra) doğru ilerledi. Sadece küçük bir güçle gelen Suetonius, kısa bir süre sonra, şehri savunamadığından tahliye edilmesini emretti. İsyancılar hızla panik içindeki kasabaya girdiler ve Romalıları buradan temizlediler. Daha sonra Verulamium’a (St. Albans) yöneldiler ve şehirdeki en ufak direniş emaresini bile hızla süpürüp attılar. Boudicca ve komutasındaki güçler, inanılmaz derecede kısa bir süre içinde başkent de dahil olmak üzere, Roma Briton’unun en önemli üç şehrini imha etmeyi başarmıştı. Tarihçilere göre Boudicca’nın idaresindeki kuvvetler 80 bini aşkın Roma askerini ve sivilini öldürmüştü.

BOUDICCA NASIL ÖLDÜ?

Romalılar yaşanan bu hezimet karşısında büyük bir utanca kapıldılar. Yüksek eğitimli orduları, bir kadının liderliğindeki bir grup ‘barbar isyancı’ tarafından dümdüz edilmişti. Vali Suetonius, isyanı ezmek için komşu şehirlerden yeni güçler topladı. Son savaşın yeri bilinmemekle birlikte, West Midlands’da, günümüzde Britanya’dan geçen büyük bir yol olan Watling yolunda gerçekleştiğine inanılıyor.

Boudicca’nın zaferleri yayıldıkça, diğer köylerden ve kasabalardan gelen kuvvetler de isyan ordusuna katıldı. Suetonius, Romalı ordusunun üstün taktiklere, eğitime ve silahlara sahip olduğunu biliyordu ancak ordusunun düşük sayısı nedeniyle, isyancıların onu büyük bir saldırıya uğratamayacağı dar bir alanda savaşmayı tercih etti.

İsyancıların silahları ve taktikleri Roma’nın askeri taktikleri karşısında başarısızlığa uğrayınca Boudicca’nın geri çekilmekten başka seçeneği kalmadı. Kesin rakamlar bilinmemekle birlikte, savaşın neticesinde 80 binin üzerinde Britanyalı isyancının ve yalnızca 400 Romalı askerin öldüğü tahmin edilmekte.

Aktarıldığı kadarıyla, kesin ölüm kesin sebebi bilinmese de Boudicca da burada hayatını kaybetmişti. Ya aldığı yaralardan ya da yakalanmamak için kızlarıyla birlikte zehir içerek ölmüştü. Savaşın ardından, geri kalan isyancı güçler ve aileleri esir edildi ve köle olarak satıldı. Şayet Boudicca, Roma egemenliğini ortadan kaldırıp tarihin gidişatını değiştirmiş olsaydı, muhtemelen bu savaş büyük bir zafer olacaktı. Ne var ki, Romalılar 350 yıl daha Briton’da kaldılar.

Kaynaklar:

https://www.ancient.eu/Boudicca/

https://www.thoughtco.com/boudicca-boadicea-biography-3528571

Cevap bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.